Snurken en slaapapneu

By seriniti , on 26 maart 2022 - 7 minutes to read
ronflements et apnée du sommeil

Snurken is het geluid dat wordt veroorzaakt door de trilling van bepaalde zachte, ontspannen weefsels tijdens de inspiratie, maar niet uitsluitend. Snurken komt meestal voor bij mannen van in de vijftig, maar niet alleen.

Hoe kan dit nachtelijk lawaai verklaard worden ?

Na een zekere leeftijd, vooral bij zwaarlijvige personen (vetinfiltratie van de betrokken weefsels – tongbasis, zacht verhemelte), met een soms korte hals of met retrognathisme (teruggetrokken onderkaak) – zeer goed beschreven door Dickens in de gedaante van Mr. Pickwick – is de diameter van de luchtweg, die voor de doorgang van de lucht in de ademhalingswegen zorgt, verkleind.

“Mr Pickwick, een personage uit ‘The Pickwick Papers’, Charles Dickens’ – Joseph Clayton (Kid) Clarke (fl. 1883-94)

 

Door deze vernauwing neemt de snelheid van de vloeistof (in dit geval de lucht) toe, zodat dezelfde hoeveelheid lucht in dezelfde tijd passeert, waardoor een geluid ontstaat dat op afstand hoorbaar is: de brom. Op dezelfde manier wordt een rustige rivier luidruchtig wanneer hij een steil gebied doorkruist (onstuimige stroom). Dit is het Venturi-effect.

Deze eenvoudige ronchopathie is op zich niet ernstig. Het risico bestaat echter dat de belangrijkste complicatie wordt genegeerd: het obstructieve slaapapneusyndroom (OSA), een pathologie die moet worden behandeld.



Snurken en slaapapneu

Van meet af aan zullen wij de centrale slaapapneu buiten beschouwing laten, die zeldzaam is en waarvan de oorzaak niet mechanisch maar neurologisch is. Het is in feite een stoornis van de ademhalingscontrole op cerebraal niveau.

De slaapapneuaandoening die ons in dit artikel interesseert is het obstructief slaapapneusyndroom (OSA), een potentiële bron van ernst voor de patiënt. Het obstructief slaapapneusyndroom (O.S.A.S.) is een ademhalingsstilstand, van variabele duur (10 tot 30 seconden, soms meer), die minstens 10 keer per uur voorkomt. Het is een directe complicatie van snurken.

De zachte structuren laten niet langer de geringste luchtstroom toe, althans niet met tussenpozen, vooral in bepaalde posities (met name dorsale decubitus, waardoor het zachte verhemelte slapper wordt). Na een variabele periode, als de luchtdruk stroomopwaarts van de obstructie stijgt, zullen de zachte delen even samentrekken, waardoor er lucht in de bovenste luchtwegen kan stromen. Deze passage van lucht, vergezeld van een abrupte hervatting van de ademhaling, resulteert klinisch in een micro-wakker worden (rusteloze slaap) met als gevolg dat de natuurlijke slaapcyclus en in het bijzonder de diepe, herstellende slaap wordt “omgeleid”. Het micro-ontwaken genereert een nieuwe cyclus die teruggaat naar af en de lichte slaap aan het begin van de cyclus, die niet herstellend is.
Daarom is vermoeidheid een belangrijk semiologisch element in het verhoor, aangezien de micro-arousal vooral tijdens de diepe slaapfasen optreedt.

 

 

Klinische tekenen van S.A.O.S

• Snurken, een op zichzelf staand klinisch teken en nog geen pathologie

Vermoeidheid bij het ontwaken (asthenie)

De patiënt wordt wakker alsof hij of zij de hele nacht niet heeft geslapen, ook al was de nacht theoretisch lang. De slaap was niet herstellend;

• Hoofdpijnen

Het gevolg van een slechte nachtelijke ventilatie, die leidt tot een progressieve toename van kooldioxide in het bloed, verklaart deze hoofdpijnen, vaak met nachtmerries die de patiënt wakker maken. Kortere nachten gaan meestal niet gepaard met hoofdpijn, omdat de arteriële bloeddruk van kooldioxide lager is ;

• Slaperigheid overdag

Gevolg van niet herstellende slaap met prikkelbaarheid, verminderde intellectuele prestaties ;

• Nycturia

Ik voel de behoefte om meerdere keren per nacht te plassen ;

• Libido en erectiestoornissen beschreven

• Ademhalingsmoeilijkheden, pulmonale hypertensie met kortademigheid, hartfalen

Alleen de arts kan de diagnose stellen en de nodige tests aanvragen

Soms zijn de klinische verschijnselen meer atypisch, moeilijk te identificeren, waardoor de klinische diagnose minder voor de hand ligt, maar zij moeten leiden tot een zoektocht naar S.A.O.S.

Diagnose

De hierboven beschreven klinische verschijnselen zijn zeer suggestief voor de diagnose als zij zich voordoen bij een man van in de vijftig met overgewicht of zwaarlijvigheid. De Epworth-schaal, die tegenwoordig meer anekdotisch is dan iets anders, kan als leidraad worden gebruikt.

Bij het klinisch onderzoek zal worden gezocht naar een mechanisch obstakel dat de symptomen veroorzaakt of vergroot :

  • Hypertrofie van de sluier,
  • Vergrote amandelen,
  • Retrognathisme,
  • Cavum massa.

De bevestiging wordt verzekerd door 2 sleutelonderzoeken, die schematisch de slaap van de patiënt gedurende de nacht registreren, met :

  • De intensiteit van het snurken,
  • Duur/frequentie van apneu’s of hypopneu’s,
  • En geeft het sleutelelement, de slaapapneu-index (of zelfs de apneu/hypopneu-index indien apneu’s zeldzaam zijn en daar zal het tweede onderzoek van grote waarde zijn).

Deze onderzoeken, die een formele diagnose mogelijk maken, zijn :

• Ventilatie polygrafie

Kan bij de patiënt thuis worden gedaan en maakt het vaak mogelijk de diagnose te bevestigen zonder dat een polysomnografie nodig is ;

 

• Polysomnografie

Het wordt uitgevoerd in een gespecialiseerd centrum, de patiënt wordt dan in het ziekenhuis opgenomen.

 

 

Behandeling

Schematisch onderscheiden we 3 gevallen :

• AHI minder dan 10

Een eenvoudige controle van de patiënt, zo nodig gekoppeld aan hygiënische en voedingsregels (gewichtsverlies, behandeling van dysmetabolisme, het uitbannen van tabak, het beperken van alcohol), zal voldoende zijn.

• 10 < AHI < 25 tot 30

Behandeling is noodzakelijk. Indien medische behandeling geen resultaat oplevert, worden de bovenstaande hygiëne- en dieetvoorschriften toegepast. Naast deze regels kan een chirurgische behandeling voldoende zijn (verkorting van het zachte verhemelte eventueel in combinatie met een tonsillectomie) en, als er geen chirurgische indicatie is, kunnen 2 soorten behandeling worden voorgesteld :

  • Mandibulaire beugelprothese

Projectie van de onderkaak naar voren om te slapen (de onderkaak moet ten minste één centimeter naar voren staan ten opzichte van de bovenkaak om een prognathisme te bereiken, wat voldoende kan zijn). Het voordeel van deze methode is dat ze gemakkelijk te dragen is en gemakkelijk te vervoeren, vooral op reis. De mandibulaire progressie keert spontaan terug naar de normale positie na het verwijderen van de prothese in de ochtend.

  • Continu overdrukmasker dat, naar gelang van de persoon, uitsluitend buccaal of nasaal kan worden toegediend

Het masker dwingt de mechanische barrière af door de hyperdruk die door de machine wordt geleverd. Idealiter moet dit masker ’s nachts permanent worden gedragen. De nadelen zijn de grootte van het masker (travel), het lawaai dat door de machine wordt gegenereerd en de acceptatie en tolerantie. Het slagingspercentage ligt dicht bij de 100%. Bij een controle enkele jaren later kan een duidelijke spontane klinische verbetering optreden, die er soms toe leidt dat het masker wordt gestopt (met name gewichtsverlies, maar niet altijd). Helaas komt het recidief vaak terug, wat leidt tot de aanwijzing van het masker.

 

 

• AHI > 30

Chirurgie is onvoldoende, zelfs als er een mechanische obstructie is gevonden.

 

Conclusie

OSA is een echte ziekte, met geduchte complicaties: arteriële hypertensie, hartinsufficiëntie, soms plotselinge dood.
Het moet worden gediagnosticeerd, wat niet altijd vanzelfsprekend is, en behandeld.

In de geschiedenis zijn ten minste twee beroemde mensen bekend met deze aandoening:

William Howard Taft, president van de Verenigde Staten in het begin van de 20e eeuw.
Zijn buitensporige slaperigheid en cognitieve traagheid veroorzaakten soms diplomatieke problemen. Zijn massale gewichtsverlies, toen hij eenmaal het presidentschap achter zich had gelaten, maakte op spectaculaire wijze een einde aan deze symptomen.

Keizer NapoleonI
In brieven die hij tijdens de veldtocht van Austerlitz aan Josephine schrijft, maakt hij reeds melding van zijn vlagen van vermoeidheid en zijn hevige behoefte om een poosje in slaap te vallen om bij te komen (in zijn rijtuig en zelfs op zijn paard). We weten van late schilderijen van zijn overgewicht, korte nek en smalle kin (zeker in verband gebracht met retrognathisme), en zijn onbedwingbare behoefte aan dutjes. Anne-Louis Girodet, die koningin Hortense (de schoondochter en schoonzuster van Napoleon) schilderde, schetste hem slapend in het theater van Saint-Cloud tijdens de opvoering van L’amant bourru in april 1812.
Zijn generaals zullen meer dan eens het verlies opmerken van zijn briljante flitsen, zijn intuïties van genialiteit die hem tot dan toe niet hadden verlaten. Zoals wij weten, was de overwinning lange tijd onzeker voordat zij eindigde in de nederlaag die wij kennen.
Kunnen we ons voorstellen dat de keizer behandeld en genezen wordt van deze symptomen ?
Wie weet ?
Men neemt zich voor de wereld te herscheppen… Hugo herziet zijn exemplaar, de adelaar verheft zijn kop, de sombere vlakte wordt helder.




 

De Orison is een digitaal, in-het-oor-gehoorversterkers (IHO), ontworpen door KNO-artsen. De Orison is een juweeltje van miniatuurtechnologie en bevat een Crystal Clear-processor, intelligente geluidsverwerking en automatische vermindering van omgevingsgeluiden om spraak duidelijk te verstaan in alle geluidsomgevingen. 299€ per oor. CE. Geen voorschrift nodig. Tevreden of terugbetaald binnen 20 dagen. 2 jaar wettelijke garantie.

Comments

Leave a comment

Your comment will be revised by the site if needed.